Windenergie - Algemeen

Nederland gaat steeds meer duurzame energie opwekken. In 2020 moet 16% van onze energie duurzaam worden gewonnen. Eén van die duurzame bronnen is wind. Omdat het in ons land bijna altijd waait, kunnen we ook vaak windenergie opwekken. Daarom komen er nieuwe windmolens, onder andere op zee. Dit zorgt naast schone energie ook voor werkgelegenheid en andere economische kansen.

Ronde 1
De eerste windturbineparken op de Noordzee zijn gebouwd in het Offshore Windpark Egmond aan Zee Windpark (8 mijl uit de kust bij Egmond) en het Prinses Amalia Windpark buiten de 12-mijlszone (ca. 23 km uit de kust). Ze hebben een vermogen van respectievelijk 100 en 120 MW en een oppervlakte van respectievelijk 26,8 en 16,6 km², inclusief een veiligheidszone van 500 meter rondom. Deze parken worden ook wel de “ronde 1-parken” genoemd.

Ronde 2
In 2009 zijn twaalf vergunningen verleend voor de bouw van windturbineparken. Destijds was de bouw van windturbineparken overal toegestaan, behalve in de 12-mijlszone, scheepvaartroutes en enkele andere gebieden. Drie parken hebben subsidie gekregen en zullen de komende jaren worden gebouwd. Dit zijn:

• Windpark Q10 (Eneco Luchterduinen) op ca 23 kilometer afstand van de Hollandse Kust;
• Project Gemini, bestaande uit de windparken Buitengaats en Zee-energie op circa 60 kilometer ten noorden van Schiermonnikoog. Voor dit project  wordt op dit moment een wijzigingsprocedure doorlopen omdat onder andere turbinetypes zullen worden geplaatst  dan in 2009 zijn vergund

De vergunninghouders van de overige negen vergunningen krijgen tot 2020 de tijd om binnen in de vergunde ruimte een windturbinepark te realiseren. Voor één van deze windturbineparken krijgt de vergunninghouder de gelegenheid om een vervangende vergunning aan te vragen.  Ter verbetering van de scheepvaartveiligheid worden in 2013 namelijk de scheepvaartroutes aangepast. Hierdoor kan de vergunde ruimte voor het park Scheveningen Buiten niet meer worden benut. De vergunninghouder van Scheveningen Buiten gaat in plaats hiervan naar verwachting een windturbinepark Q4-West aanvragen. Deze ligt ter hoogte van Bergen op ca 26 kilometer uit de kust. Met de 12 vergunningen in ronde 2 zijn nog niet alle vergunningprocedures voor windturbineparken op de Noordzee beëindigd. Naast Q4-West gaat mogelijk nog een vergunningprocedure voor de locatie Helmveld op meer dan 30 kilometer uit de Hollandse kust lopen.  

Van elke vergunning zijn de actuele status en coördinaten beschikbaar. Tevens is een overzichtskaart te downloaden. In afwachting van nieuw beleid voor de 3e ronde kunnen er geen nieuwe vergunningen voor ronde 2 worden aangevraagd en is een moratorium van kracht.
Wijziging Beleidsregels inzake de toepassing van de Wet beheer rijkswaterstaatswerken op installaties in de exclusieve economische zone.

Ronde 3
In de derde ronde zal de bouw van windparken alleen zijn toegestaan in aangewezen windgebieden. Het ministerie van Infrastructuur en Milieu zoekt in het Nederlandse deel van de Noordzee naar geschikte locaties voor windmolenparken die in totaal 6.000 MW duurzame energie moeten opleveren. Waar uiteindelijk windparken komen, luistert nauw. Op de Noordzee liggen drukke internationale vaarroutes en mijnbouwplatforms voor olie en gas. De Noordzee is van belang voor zandwinning voor onder meer de kustverdediging en infrastructuurprojecten. Verder wordt de Noordzee gebruikt voor defensiedoeleinden, er wordt gevist en er vindt recreatievaart plaats. Windparken mogen niet te dicht bij scheepvaartroutes of mijnbouwplatforms worden gebouwd (veiligheid). Ook is  plaatsing van windturbines op veel plekken niet mogelijk, omdat de zee ter plaatse te diep is. Een ander aspect dat speelt is dat de afstand tot de kust groot is, waardoor er dure, langere kabels nodig zijn. Bij de keuze voor nieuwe locaties voor windturbineparken kijkt het Rijk naar de beste en meest rendabele manier om de beschikbare ruimte te benutten, zowel dichter bij de kust (binnen de 12 mijlszone) als verder op zee.

In de Rijksstructuurvisie Windenergie op Zee zal het Rijk de keuzes vastleggen voor gebieden ‘voor de Hollandse Kust’ en ‘Ten Noorden van de Waddeneilanden’. Deze gebieden liggen buiten de 12-mijlszone. Voor gebieden binnen de 12-mijlszone voert het Rijk een haalbaarheidsstudie uit.

De Structuurvisie Windenergie op zee verschijnt naar verwachting begin 2014. Op 2 april 2013 heeft de Rijksoverheid de structuurvisie aangekondigd. U kunt tot en met 1 mei 2013 hierop reageren. Op de website van de Rijksoverheid vindt u ook informatie over windenergie en een interactieve kaart waarop u kunt zien welke activiteiten en functies  op de Noordzee van invloed zijn op het vinden van ruimte voor windenergie op zee.

In de Beleidsnota Noordzee, behorend bij het Nationaal Waterplan zijn al eerder twee gebieden aangewezen voor de bouw van nieuwe windmolenparken: “Borssele” , buiten de 12 mijlszone voor de kust van Zeeland en “IJmuiden” tegen de grens van het Engelse zeegebied, op tientallen kilometers uit de kust ter hoogte van IJmuiden.
Beleidsnota Noordzee

Green Deal
In 2011 hebben het Rijk en de Nederlandse Wind Energie Associatie (NWEA) een Green Deal gesloten. Daarin hebben zij vastgelegd dat zij streven naar 40% kostenreductie van windenergieop zee in 2020. In de Green Deal is beschreven welke acties Rijk en NWEA tot 2015 zullen uitvoeren om elk hun bijdrage aan die doelstelling  te leveren. Uitgangspunt is dat het nieuwe beleid voor ronde 3 in 2015 gereed is. In de Green Deal zijn afspraken gemaakt over de aanwijzing van windgebieden, verbetering van het vergunningentraject, innovatie, stimulering van windenergie op zee, ontwikkeling van wetgeving voor het maken van een elektriciteitsnet op zee en de mogelijke aanleg van een proeftuin en demonstratieproject. Tot nu toe is de doorlooptijd van eerste initiatief tot aan een functionerend windturbinepark ca. 10 jaar. Met het nieuwe beleid moet de doorlooptijd worden verkort.